Jak wymienić struny w gitarze elektrycznej? Mostek stały, tremolo i Floyd Rose

Aby wymienić struny w gitarze elektrycznej, poluzuj i zdejmij stare struny, przełóż nowe przez mostek, nawiń je na klucze z 2-5 zwojami, nastrój, rozciągnij i przytnij końcówki. Kolejność czynności zależy od mostka: przy tremolo wymieniaj struny po jednej, a przy Floyd Rose odetnij kulkę i zablokuj strunę śrubą siodełka. Wymiana trwa orientacyjnie 20-30 minut przy mostku stałym i 45-60 minut przy Floyd Rose.

Zanim zaczniesz, rozpoznaj typ mostka w swojej gitarze, bo od niego zależy cała procedura. Jeśli masz gitarę akustyczną z kołkami w mostku, skorzystaj z poradnika jak wymienić struny w gitarze akustycznej.

Jak wymienić struny w gitarze elektrycznej? Najważniejsze kroki

Wymiana strun w gitarze elektrycznej składa się z sześciu kroków, wspólnych dla wszystkich mostków. Różnice dotyczą głównie kroku 3, czyli mocowania struny w mostku.

1. Połóż gitarę na miękkim podłożu, z gryfem opartym na podpórce lub zwiniętym ręczniku.
2. Poluzuj strunę kluczem i odwiń ją z wałka klucza. Wałek to metalowy trzpień, na który nawija się strunę.
3. Wyjmij starą strunę z mostka i zamocuj nową w sposób właściwy dla Twojego mostka.
4. Przeprowadź strunę przez siodełko przy główce i nawiń ją na wałek, zostawiając zapas na kilka zwojów.
5. Nastrój strunę, delikatnie ją rozciągnij i dostrój ponownie.
6. Przytnij końcówkę ok. 5 mm za wałkiem.

Do pracy wystarczą korbka, obcinaczki i stroik, a przy Floyd Rose także klucze imbusowe. Wygodnym rozwiązaniem jest korbka z wbudowaną obcinarką, np. D'Addario Pro-Winder. Inne modele znajdziesz w kategorii korbki do strun.

Jak rozpoznać mostek w gitarze elektrycznej?

Mostek rozpoznasz po tym, którędy wchodzą struny i czy gitara ma ramię tremolo. Mostek stały nie ma ramienia, struny w tremolo vintage wchodzą od tyłu korpusu, a Floyd Rose ma śruby blokujące struny na mostku i klocki blokady przy główce.

Strunociąg to listwa, w której zaczepiają się kulki strun, czyli metalowe pierścienie na ich końcach. Więcej o budowie poszczególnych rozwiązań przeczytasz we wpisie mostek gitarowy.

Jak wymienić struny w gitarze z mostkiem stałym i string through?

W gitarze z mostkiem stałym możesz zdjąć wszystkie struny naraz, bo naciąg nie wpływa na położenie mostka. To dobra okazja, żeby wyczyścić podstrunnicę i przestrzeń pod strunami.

Mostek ze strunociągiem (tune-o-matic i wrap-around)

W mostku ze strunociągiem przewlekasz strunę przez otwór w strunociągu, od strony końca korpusu w stronę gryfu. Kulka zostaje z tyłu strunociągu, a struna przechodzi nad nim i opiera się na siodełku mostka.

1. Zanim zdejmiesz wszystkie struny, zrób zdjęcie mostka albo zaznacz jego położenie taśmą malarską.
2. Zdejmij struny. Mostek tune-o-matic i strunociąg są osadzone luźno na słupkach, więc mogą zsunąć się z korpusu.
3. Przełóż nową strunę przez strunociąg i pociągnij ją, aż kulka oprze się o jego tylną ściankę.
4. Ułóż strunę w nacięciu siodełka mostka i siodełka przy główce, a potem nawiń ją na klucz.
5. Po naciągnięciu pierwszych strun sprawdź, czy mostek stoi prosto i nie przekrzywił się w stronę gryfu.

Jeśli nie chcesz pilnować położenia mostka, wymieniaj struny po jednej. Wtedy naciąg pozostałych strun trzyma mostek i strunociąg na miejscu.

Struny przez korpus (string through)

W mostku string through wsuwasz strunę od tyłu korpusu przez metalową tulejkę, a następnie przez otwór w mostku. Kulka opiera się o tulejkę z tyłu gitary.

1. Połóż gitarę płasko lub na boku, tak żeby mieć dostęp do tyłu korpusu.
2. Wsuń strunę do tulejki właściwej dla danej struny i przepchnij ją przez korpus, aż wyjdzie z mostka.
3. Pociągnij strunę od przodu, aż kulka wejdzie do końca w tulejkę. Kulka czasem zatrzymuje się w połowie i trzeba ją docisnąć szarpnięciem.
4. Ułóż strunę w nacięciu siodełka mostka i nawiń ją na klucz.

Jeśli struna nie wychodzi z mostka, nie wpychaj jej na siłę. Wycofaj ją i lekko obróć, bo jej koniec mógł zaczepić o krawędź otworu w drewnie.

Jak wymienić struny w Stratocasterze z tremolo vintage?

W Stratocasterze z tremolo wymieniaj struny po jednej, bo mostek utrzymuje równowagę między naciągiem strun a sprężynami w tylnej komorze. Zdjęcie wszystkich strun sprawia, że mostek opada na korpus, a późniejsze strojenie trwa znacznie dłużej.

Blok tremolo to metalowy klocek pod mostkiem, przez który przechodzą struny i do którego zaczepione są sprężyny. Struny wsuwasz w jego otwory od tyłu korpusu, przez otwory w plastikowej pokrywie sprężyn.

1. Zdejmij jedną starą strunę i wyciągnij ją przez mostek.
2. Wsuń nową strunę od tyłu korpusu do otworu w bloku tremolo i przepchnij ją, aż wyjdzie przez płytę mostka.
3. Pociągnij strunę od przodu, aż kulka oprze się w bloku.
4. Ułóż strunę w nacięciu siodełka mostka, nawiń na klucz i nastrój ją orientacyjnie.
5. Powtórz te kroki dla kolejnych strun, a na końcu dostrój gitarę w kilku rundach.

W gitarach z mostkiem pływającym każda dociągnięta struna lekko podnosi tył mostka i obniża strój pozostałych. Dlatego pełne strojenie wymaga dwóch–trzech przejść przez wszystkie struny.

Jak wymienić struny w Floyd Rose krok po kroku?

W Floyd Rose wymieniasz struny po jednej, przy odblokowanym siodełku przy główce i z klockiem podłożonym pod tył mostka. Każdą nową strunę mocujesz w siodełku mostka śrubą blokującą, po odcięciu kulki.

Floyd Rose i Ibanez Edge to mostki z podwójną blokadą: struna jest zaciśnięta w siodełku mostka i w metalowych klockach przy główce. Dzięki temu gitara trzyma strój przy mocnym użyciu ramienia, ale wymiana strun wymaga więcej przygotowań.

1. Przekręć mikrostroiki, czyli małe pokrętła na tylnej krawędzi mostka, mniej więcej do połowy zakresu. Zostawisz sobie zapas do strojenia w obie strony.
2. Odkręć klocki blokady siodełka przy główce kluczem imbusowym i odłóż je w bezpieczne miejsce.
3. Wsuń pod tylną krawędź mostka drewniany klocek lub stos kostek gitarowych, tak żeby mostek stał równolegle do korpusu.
4. Poluzuj jedną strunę kluczem i odkręć śrubę blokady jej siodełka tylko tyle, żeby wyjąć strunę. Zbyt mocno odkręcona śruba wypada razem z małą wkładką dociskową.
5. Odetnij kulkę nowej struny razem ze skręconym odcinkiem, tak żeby do siodełka trafił równy kawałek struny.
6. Wsuń koniec struny do siodełka mostka i dokręć śrubę blokady z wyczuciem. Śruba ma docisnąć strunę, a nie zerwać gwint.
7. Przeprowadź strunę przez siodełko przy główce, nawiń ją na klucz i nastrój orientacyjnie. Powtórz kroki 4-7 dla kolejnych strun.
8. Usuń klocek spod mostka i stroi gitarę kluczami w kilku rundach, aż mostek będzie równoległy do korpusu przy właściwym stroju.
9. Rozciągnij struny i dostrój je kluczami, a dopiero potem załóż i dokręć klocki blokady przy główce.
10. Po zablokowaniu struny zwykle lekko podnoszą strój. Dostrój je już tylko mikrostroikami.

Śruby blokady siodełek i klocków przy główce zużywają się przy częstym dokręcaniu. Zniszczoną śrubę wymień na pasującą do Twojego mostka, np. śrubę blokady siodełka Ibanez 2ED2C5M do Edge III. Do wszystkich śrub przyda się multitool z kompletem kluczy, np. Ibanez MTZ11.

Jak nawinąć strunę na klucz, także blokowany?

Na zwykły klucz nawijasz strunę z zapasem na 2-5 zwojów, a na klucz blokowany zakładasz ją napiętą, bez zapasu, i blokujesz mechanizmem w kluczu. Zwoje zawsze układaj w dół wałka, każdy pod poprzednim.

Zwykłe klucze

Przy zwykłych kluczach struna potrzebuje kilku zwojów, które dociskają się nawzajem i nie pozwalają jej się ślizgać. Za mało zwojów to rozstrajanie, za dużo to zwoje nachodzące na siebie.

1. Obróć klucz tak, żeby otwór w wałku był ustawiony wzdłuż gryfu.
2. Przełóż strunę przez otwór, napnij ją i cofnij o ok. 5-7 cm. Ten luz zamieni się w zwoje.
3. Zagnij strunę ostro tuż za otworem, w kierunku nawijania.
4. Kręć kluczem, przytrzymując strunę palcem przy siodełku, i prowadź zwoje w dół wałka.

W gitarach w stylu vintage z wałkami z nacięciem od góry strunę przycinasz przed nawijaniem, ok. 5–7 cm za wałkiem. Koniec wkładasz w otwór na środku wałka, zaginasz w nacięciu i nawijasz w dół.

Klucze blokowane

Klucz blokowany to klucz z mechanizmem, który zaciska strunę w wałku, dzięki czemu nie potrzebuje ona wielu zwojów. Wymiana strun trwa krócej, a strój jest stabilniejszy, zwłaszcza w gitarach z tremolo.

1. Odblokuj mechanizm. W zależności od konstrukcji służy do tego pokrętło z tyłu klucza lub mechanizm w gałce.
2. Obróć wałek tak, żeby otwór był ustawiony wzdłuż struny, i przełóż przez niego strunę.
3. Pociągnij strunę mocno, aż będzie napięta między mostkiem a kluczem.
4. Zablokuj mechanizm, trzymając strunę w napięciu.
5. Nastrój strunę. Wałek wykona zwykle od pół do jednego obrotu i tyle zwojów wystarczy.

Przykładem są klucze blokowane Gotoh z serii MG-T, dostępne w układzie 3+3 (Gotoh SG381-05 MGT) oraz 6 w rzędzie (Gotoh SG381-07-MGT). Inne modele znajdziesz w kategorii klucze gitarowe.

Jak nastroić i rozciągnąć nowe struny?

Nowe struny nastrój do stroju E A D G H E, rozciągnij każdą delikatnie i dostrój ponownie, powtarzając to 2-3 razy. Przy tremolo potrzebnych jest więcej rund, bo każda dostrojona struna lekko przestraja pozostałe.

1. Nastrój wszystkie struny stroikiem. Jeśli potrzebujesz przypomnienia, zajrzyj do poradnika jak nastroić gitarę.
2. Dociśnij każdą strunę kciukiem tuż przed siodełkiem mostka, żeby ułożyła się w nacięciu.
3. Chwyć strunę w połowie długości i podciągnij ją delikatnie ok. 2-3 cm nad podstrunnicę, przesuwając dłoń wzdłuż struny.
4. Dostrój gitarę i powtarzaj rozciąganie, aż strój przestanie wyraźnie spadać.
5. Przytnij końcówki ok. 5 mm za wałkami, przytrzymując odcinany drut palcami.

Jeśli struna przy strojeniu wydaje cichy trzask lub skacze, zacina się w nacięciu siodełka przy główce. Taki objaw często znika po rozciągnięciu, a jeśli nie, nacięcie wymaga oczyszczenia w serwisie.

Kiedy po wymianie strun potrzebny jest setup?

Setup po wymianie strun jest potrzebny, gdy zmieniasz grubość kompletu, strój albo producenta strun o innym naciągu. Przy tym samym komplecie i stroju zwykle wystarczy samo nastrojenie.

• Przechodzisz na grubsze lub cieńsze struny, np. z kompletu 009-042 na 010-046. Zmienia się ugięcie gryfu i intonacja.
• Gitara z tremolo po wymianie strun ma mostek pochylony do przodu lub opadnięty na korpus.
• Pojawiło się brzęczenie w pierwszych pozycjach lub wyraźnie wyższa akcja w środku gryfu.
• Gitara jest nastrojona, ale fałszuje na wyższych progach.
• Struny zacinają się w siodełku przy główce albo wychodzą z jego nacięć.

Fabrycznie wiele gitar elektrycznych ma komplety 009 lub 010, np. Ibanez IEGS6 9-42. Zmiana o jeden rozmiar w gitarze z mostkiem stałym zwykle wymaga tylko kontroli intonacji, ale w gitarze z Floyd Rose prawie zawsze także korekty sprężyn. Jak dobrać komplet, wyjaśnia poradnik jakie struny do gitary elektrycznej wybrać, a gotowe zestawy znajdziesz w kategorii struny do gitar elektrycznych.